محمد ابراهيم نواب ( بدايع نگار )

72

فيض الدموع شرح زندگانى و شهادت امام حسين ( ع ) ( فارسي )

بيهقى 899 / 21 ؛ اندودن 163 / 8 ، بيهقى 1099 / 18 كرانه شدن 64 / 12 ، بيهقى 948 / 7 ؛ عطفه كردن 171 / 10 ؛ كار فرمودن 172 / 4 ؛ شكستن ( شكست دادن ) 219 / 9 ؛ بار دادن 220 / 7 ، بيهقى 26 / 11 ؛ آغازيدن 104 / 5 ، بيهقى 471 / 20 . در اين ميان افعال غريب ، غير مستعمل ومنسوخه از جمله شخودن ، آهيختن ، فرمان يافتن كه خاص استعمال عصر سلجوقى وغزنوى است ، مشاهده مىشود . پيشاوندهاى افعال در زبان فارسي قديم پيشاوندها وپساوندها در تغيير معناى فعلها دست مهمى داشته‌اند . گاه فعلى را مؤكد نموده وگاه معناى مستقلى به آن مىداده وبعضا در وجههء آن تأثيرى داشته‌اند « 1 » . باء تأكيد ( زينت يا زائده ) مانند : بگفت ، برفت ، بنهاد . همى ومى ، جزء صرفى فعل ماضي استمرارى بوده تا نيمه دوم قرن پنجم در آثار أدبي بوفور بكار مىرفته است . همىگفت ، مىنكوهيدى ، همىآمده است ، همىبرود . بر به معناى روى چيزى ، به ، در افعال تركيبي گاه معناى مستقلى مىآورد . مانند بر نشست به معناى سوار شد . برآمدن ( سپرى شدن وفرا رسيدن ) 81 / 6 ، 153 / 1 ؛ بيهقى 160 / 2 و 670 / 1 ؛ نزديك شد ( 104 / 9 ) برتافتن 99 / 3 ، بر اثر ( به دنبال ) 80 / 13 ؛ بيهقى 875 / 10 ، بيهقى 9 / 9 ، برنشستن 110 / 16 - 86 / 13 برنشاندن 109 / 6 ؛ سياستنامه 88 / 6 بيهقى 21 / 12 بركشيدن ( بيرون كشيد ) 115 / 1 ، برافرازيدن 112 / 3 .

--> ( 1 ) . سبك‌شناسى ج 1 / 332 - 334 .